Društvo

Hadži-Ismailova džamija jedan od simbola suživota u Nikšiću

Hadži Ismailova džamija

Kao simbol dugovječnosti, kulture, tolerancije i tradicije, u nikšićkoj Grudskoj mahali nalazi se jedini sačuvani vjerski objekat za pripadnike islamske vjeroispovijesti građen u vrijeme vladavine Osmanske imperije Hadži-Ismailova džamija. Kroz njenu istoriju može se dosta toga naučiti i o razvoju grada pod Trebjesom kako pod osmanskom, tako i pod crngorskom vlašću.

Među brojnim kulturnim dobrima u gradu pod Trebjesom, Hadži-Ismailova džamija koja je 1987. godine proglašena za kultumo-istorijski spomenik treće kategorije, nesumnjivo zauzima posebno mjesto. Istoričar Sait Šabotić podsjeća na okolnosti u kojima je Hadži-Ismailova džamija građena, kao i na njen vjerski, istorijski i kulturni značaj, pišu Vikend novine.

“Među istoričarima postoji mišljenje da je Nikšić imao četiri džamije, međutim, iz istorijskih izvora se može saznati da se spominju još dvije. Vjerujem da ćemo iz dokumenata, do kojih će se dolaziti zahvaljujući tome što naši istoričari sada mogu otvoreno istraživati u osmanskih arhivima, u dogledno vrijeme saznati da li su, pored te četiri poznate, postojale još ove dvije. Jedina od tih preostalih džamija je džamija u Grudskoj mahali koj a je poznata pod imenom Hadži-Ismailova džamija. Ta džamija je skromnih dimenzija, sa jednim minaretom, četvorosvodnim krovom, sa trijemom koji je ispred ulaznih vrata i sa malenim džamijskim haremom, odnosno dvorištem koje je krasi. Džamija je imala i svoj tarih i zahvaljujući Petru Šobajiću natpis sa tog tariha je sačuvan, iako mi tarih danas nemamo. Taj tarih upravo saopštava da je džamija podignuta 1219. godine i da je njen vakif, odnosno graditelj bio Hadži Ismail Mehmednikić Lekić. On je bio trgovac i zahvaljujući svojim poslovima koje je vodio sa Dubrovnikom i Sarajevom, stekao je određenu količinu novca i smatrajući bogougodnim djelom pristupio je obnovi mosta na Duklu, koji danas nosi njegovo ime, i izgradnji džamije u Grudskoj mahali. Ako bismo 1219. hidžetsku godinu preračunali na godine savremene ere ispalo bi da je godina gradnje 1804. iako se u mnogim istriografskim radovima navodi da je datum njene izgradnje 1807. godine”, naglašava Šabotić.

DŽAMIJE BILE I PRVE OBRAZOVNE USTANOVE

U tom vremenu džamije nijesu bile samo mjesto za molitve vjernika već i prve obrazovne ustanove u kojima su učene osnovne vjerske pouke. Šabotić napominje da o tome svjedoči i sačuvana fotografija iz perioda okupacije 1917. godine.

“Na njoj jasno vidimo vjeroučitelja i jednu grupu učenika, što nam jasno svjedoči da je džamija služila za vjerske i obrazovne potrebe stanovnika Grudske mahale i Nikšića”, kaže Šabotić.

USPJEŠNO ODOLIJEVALA SVIM VREMENIMA

Nakon ulaska Nikšića u sastav Knjaževine Crne Gore 1877. godine sačuvana je i Hadži-Ismailova džamija, što je, uz podatak da se već 1879. godine ustanovljava Islamska zajednica u Crnoj Gori, prva na Balkanu, potvrda skladnog života više vjera i konfesija.

“To je pokazivalo jedan dalekosežni pogled Knjaza Nikole Petrovića. U takvim okolnostima muslimansko stanovništvo Nikšića je uživalo sva vjerska prava i slobode u Knjaževini Crnoj Gori što je takođe veoma bitno istaći. Egzistirala je ta džamija kroz sve istorijske epohe i periode koji su prolazili i dolazili i u kojima je tadašnje stanovništvo islamske religije imalo svoga udjela”, napominje Šabotić.

Džamija u Nikšiću više puta je i rekonstruisana uz posebnu brigu o njenoj autentičnosti.

“Negdje 1936. godine iz jednog novinskog članka saznajemo da su za potrebe Hadži-Ismailove džamije izdvojena određena sredstva kako bi se izveli građevinski radovi, da bi negdje nakon Drugog svjetskog rata 1987. godine, bila izvršena temeljna sanacija za šta je tadašnji Republički zavod za zaštitu spomenika izdvojio značajna sredstva, nakon čega je džamija proglašena kulturno-istorijskim spomenikom treće kategorije”, dodao je Šabotić.

Naredna sanacija izvršena je 2001. godine kada je zamijenjena krovna konstrukcija za šta je, dijelom, učestvovalo tadašnje Ministarstvo vjera, a ostali novac sakupljen je putem donacija.

“Godine 2008. džamija je dobila četiri lijepe levhe koje su urađene na iznik keramici i to je bio dar Šarika Tare, čuvenog biznismena i vlasnika korporacije ‘Enka’, koji je nedavno preminuo, a koji je svoje porodično porijeklo vezivao za Nikšić. Zahvaljujući tom daru unutrašnjost Hadži-Ismailove džamije je, u estetskom pogledu, znatno obogaćena”, naglašava Šabotić.

Hadži-Ismailova džamija u Nikšiću uspješno je odolijevala i raznim devastacijama, posebno u periodu kada je vjerski život u Nikšiću, pa i u čitavom regionu bio sveden na minimum.

“Kroz nepovoljne istorijske okolnosti koje su bile prisutne u posljednjoj deceniji, kada se rješavala jugoslovenska ratna drama, i kada je nacional šovinizam izbio na površinu, 1993. godine, ostalo je zabilježeno, eksplodirala je eksplozivna naprava u kojoj je neznatno oštećen minaret džamije. Ranije je postojao i plan o izmještanju džamije, na lokaciji gdje se danas nalazi muslimansko groblje na Bistrici, ali do toga nije došlo zahvaljujući džematlijama, odnosno vjernicima”, rekao je Šabotić.

PRIMJER SUŽIVOTA

Pored islamskih vjernika, džamiju u Nikšiću često posjećuju i pravoslavni vjernici posebno za vrijeme Ramazanskog i Kurban-bajrama, što je čini jednim od simbola suživota u gradu pod Trebjesom.

“U Nikšiću imamo srećnu okolnost da u ovom gradu egzistiraju vjerski objekti svih religija. Mi ovdje imamo i pravoslavne crkve, imamo muslimansku bogomolju i katoličku bogomolju. I naravno, kada to posmatrate u kontekstu suživota, svi normalni, zdravi i dobronamjerni ljudi, ljudi koji vjeruju u Božju riječ i u Božju namjeru, oni uvijek ispoljavaju dobra djela i vjeruju u harmonizovani vjerski suživot”, napominje Šabotić.

Istoričar kaže i da su brojni primjeri kako u prošlom, tako i u današnjem vremenu suživota, koji su povezani sa Hadži-Isimailovom džamijom čime Nikšić može da se ponosi.

“Jedna od interesantnijih priča, čiji sam neposredni svjedok, vezana je za našeg sugrađanina Ivana Draškovića, čija kuća se nalazi u neposrednoj blizini Hadži-Ismailove džamije. Jedne prilike Ivan je došao kod mene i kazao mi da je u svojoj kući, koja pripada najstarijim objektima u Nikšiću, otkrio jednu serdžadu (molitvena prostirka) i da bi želio da je pokloni Hadži-Ismailovoj džamiji i kaže ‘ovoj našoj džamiji, iz tih njegovih riječi, mislim da je dovoljno spoznati koliko pojedini ljudi imaju dobru namjeru i koliko imaju zdrav odnos u pogledu suživota i svega onoga što inače krasi taj život u Nikšiću”, zaključuje Šabotić.

27

avatar
1000
13
14
0
 
22
murkoEnesa PlavToskeToniHaris
NAJNOVIJI NAJSTARIJI POPULARNI
murko
Gost
murko

Turska je na poziv starosedelaca Albanaca, Bosnjaka i Crnogoraca dosla da spase neduzni narod od srpskog terora. Turska je donela progres, nauku i civilizaciju. Svi miroljubivi narodi balkana su usli u islamoazijske integracije i ujedinjenu islamsku zajednicu. Samo su Srbi i posrbice blokirali razvoj. Red je da se oduzimo bratskoj islamskoj zajednci za sav trud i napor koji oni ulazu… Više »

Toske
Gost
Toske

@murko, nista te nijesam razumio!

murko
Gost
murko

Lako je. Imali smo islamoazijske integracije kada je dobar deo stanovnistva shvatio da oni u stvari nisu Crnogorci nego Bosnjaci. Sada su dosle euroatlantske integracije i ponovo je jedan deo stanovnistva shvatio da su oni u stvari Dukljani. I jedne i druge je genocidom istrebljivao Srbin, koji nikada nije ziveo u CG, ali je nekako uspevo da sprovodi djenosajd. Posto… Više »

Enesa Plav
Gost
Enesa Plav

Murko,reci mi da je ovo satira?

murko
Gost
murko

Nema vece satire od realnosti. Radoje Domanovic i Branislav Nusic bi danas ostali bez posla. Satira je kada se pojave u drustvu prenaglase i iskarikiraju, a kako da pojacam komunistu, velikosrpskog nacionalistu i evro/nato fanatika bez dana radnog staza, koji vlada 30 godina sa svojom porodicom i to zove demokratijom, a sa vlasti pokusavaju da ga skinu gori od njega.

Iz Mail
Gost
Iz Mail

Simbol sužuvota i vjekovme okupacije ovih teritorija,od Osmanske imperije.

Haris
Gost
Haris

Vjekovne okupacije jedna džamija. srblji za nepun vijek okupacihe koliko crkvi sazidaše??

Toni
Gost
Toni

Dobri moj Harise, od te navodne okupacije nijedna crkva skoro da nije sagrađena.

Toske
Gost
Toske

@toni to ti je tacno samo ona ruglo od Limenke je izgradjeno ali zato su nam sve crkve oteli nasa braca Srbi ko da nikad nijesu nase bile!!!

Mrgud
Gost
Mrgud

Dzamiju zasluzuje i cetinje jer su i tamo dvije postojale. Zasto dane
. . Drzava kaze da kod nas postoji velika multietnicka tolerancija i to treba postovati . . .svi smo mi na balkanu braca u vise vjera ..zasto da se mrzimo kad smo jedno ..

miljanic novak
Gost
miljanic novak

U banjane kuca moga djeda je imala dva izlaza jedan odozdo drugi odozgo ovaj odozgo je sluzio da kad nam dodju komsije iz mahale imamo dje pobjeci uz brdo pa u sumu

The Vojvoda
Gost
The Vojvoda

Nema u NK mahale.

Kralj Dukla
Gost
Kralj Dukla

Nemaš ti mozga, mjesna zajednica koja obuhvata kvart kod bolnice i preko puta đe je džamija zove se Grudska mahala.

Iz Mail
Gost
Iz Mail

A čudo!? U slobodardkoj i nikad okupiranoj Crnoj Gori,svi gradovi imaju mahale,sahat kule i dzamije…Kako to?Odje laže neko !

zdravko
Gost
zdravko

Dzamija simbol suzivota to najbolje znaju nasi preci kojima su odsjecane glave i nabijani na kolac ako nisu htjeli da predju na islam sve u ime multi kulti stilu

Aloalo
Gost
Aloalo

Gospodin Dzeko se decenijama brinuo o niksickoj dzamiji. Plemeniti i dobri covjek.

Idriz Muratović
Gost
Idriz Muratović

E nije ti,pobratime ,gradjena 1219, to siguran budi,i ne izmišljaj.
No jedno 300 godina kasnije,što se i vidi !

Mrgud
Gost
Mrgud

Pročitaj tekst 1804 ili 1807g.

Istoricar Zivko
Gost
Istoricar Zivko

Nije slucajno navedena godina po turskom računu.Sto je navodi sta mislite

Toske
Gost
Toske

Hahahaha…po turskom racunu? E, ti lupi pa osta ziv. Turski kako rece racun ne postoji vec postoji islamski kalendar kao sto kod nas postoji crkveni julijanski in gregorijanski kalendar.

Jack
Gost
Jack

Bi i ovo da pokvarite..Niksicani islamske vjeroispovijesti su nas braca ali vam smeta sto ti ljudi znaju svoj izvor i sto ih 90% ne glasa za drps..

Bedem
Gost
Bedem

A sto, da ne bi da ti glasaju onu Jagodinsku sa Pavicevicem i Ivancevicem…?

Gjergj Kastriot
Gost
Gjergj Kastriot

Kako je to lijepo. Dzamija simbol suzivota svuda po hriscanskim zemljama. Isto tako Crkve simbol suzivota u Saudijskoj Arabiji😂😂

Rajan
Gost
Rajan

Vala ja bi te dvije sto fale izgradio…. ali onih 365 crkava u Vladimiru isto…

XXXL
Gost
XXXL

Sta li se to desilo sa te tri dzamije koje su nekad postojale i koliko danas ima muslimana u vazda multietnickom i multivjerskom tolerantnom Niksicu ?

Vki
Gost
Vki

Da se dzamija vrati Crnoj Gori na upravljanje

...
Gost
...

Ako nije, bice! I dace se na upotrebu Muslimanima, normalno.
Srecan praznik onima koji slave Bajram!

Send this to a friend